Strategia rozwoju AI dla Polski

Strategia rozwoju AI dla Polski powstała w 2018 roku, ale jej założenia są jak najbardziej aktualne także dzisiaj. Pełną treść dokumentu Założenia do strategii AI w Polsce opracowało Ministerstwo Cyfryzacji. W jego ramach zredagowano odpowiedzi na pytania o sens rozwoju AI w Polsce, możliwości takiego przedsięwzięcia oraz wyzwania, jakie się z nim wiążą. Opracowanie zawiera także przegląd branż, które na rozwoju AI mogą zyskać najwięcej. Dodatkowo, przedstawienie sytuacji rynku pracy w kontekście gospodarki opartej na danych i przedstawienie różnych ścieżek, z jakimi możemy mieć do czynienia w przyszłości czynią dokument bardzo przekrojowym i kompletnym.

Z artykułu dowiesz się:

– czy Polska ma szansę brać czynny udział w globalnym rozwoju branży AI?

– dlaczego sztuczną inteligencję powinniśmy w Polsce traktować jako priorytet?

– jakie gałęzie gospodarki mogą najbardziej skorzystać na AI?

– jaka jest zależność między rozwojem sztucznej inteligencji a miejscami pracy?

– jak mogłaby wyglądać strategia rozwoju AI dla Polski?

– jakie perspektywy czekają Polskę, jeśli nie wykorzystamy szans, które mamy dzisiaj?

Jakie branże w Polsce mają największy potencjał, aby korzystać ze sztucznej inteligencji?

Nie ulega wątpliwości, że nie każdy sektor rynku skorzysta na AI w takim samym stopniu. Niektóre gałęzie gospodarki mają o wiele większe możliwości, aby stać się beneficjentami rozwoju tej technologii. Jako wielki atut Polski podaje się między innymi to, że nasza gospodarka oparta jest na gałęziach, które są idealnymi beneficjentami AI. Jakie dziedziny mogą przejąć te korzyści? Tutaj wymienia się m.in. przemysł, medycynę, transport i logistykę, rolnictwo, energetykę oraz w drugiej kolejności: administrację państwową, handel i marketing, budownictwo, cyberbezpieczeństwo. 

Zarówno branże uznane za priorytetowe, jak i te drugorzędne mają szansę przyczynić się do wzrostu PKB. Symulacje wzrostów przedstawione są na wykresie poniżej:

Sumaryczny wzrost sektorów priorytetowych może wzmocnić PKB około 1,5%. Sektory z „drugiego priorytetu” również mają szansę wzmocnić PKB o ponad 1%.

Wdrażanie AI a budowanie AI: ważna różnica

W Założeniach… zdecydowanie rozróżnia się bycie konsumentem AI od bycia twórcą AI. Pierwsza kategoria odnosi się do podmiotów, które tylko korzystają z technologii stworzonej przez inne podmioty (wdrożenia), druga zakłada tworzenie i prace nad AI.

Wymienione powyżej sektory rynku są idealnym kandydatem do wdrażania AI w Polsce, jednak nie  tylko na tym powinna polegać nasza aktywność na tym polu. Wyzwanie, z które musi podjąć Polska jest o wiele większe. Na poniższej grafice przedstawione są korzyści i zagrożenia, które odpowiadają 3 postawom, jakie można przyjąć w stosunku do AI:

  • powstrzymanie się od dążenia w kierunku pozycji lidera w dziedzinie AI,
  • przyjęcie pozycji lidera we wdrożeniach AI, bez jej samodzielnego budowania,
  • wdrażanie AI z uwzględnienie budowania sztucznej inteligencji w Polsce.

Konkluzja jest oczywista: jeśli nie będziemy budować AI w kraju utracimy miejsca pracy na korzyść innych państw, które staną się twórcami rozwiązań bazujących na sztucznej inteligencji. Staniemy się też zależni od tych krajów. Jedynie poprzez tworzenie AI Polska na szansę stać się istotnym podmiotem na arenie międzynarodowej, zbudować silną gałąź gospodarki i tworzyć kolejne miejsca pracy. Ta aktywna postawa nie obędzie się jednak bez podjęcia szybkich działań inwestycyjnych.

Sztuczna inteligencja a miejsca pracy

Zdjęcie autorstwa fauxels z Pexels

W raporcie potwierdzana jest teza o tym, że sztuczna inteligencja spowoduje zanik wielu tradycyjnych miejsc pracy, które nie są związane z gospodarką opartą na wiedzy/danych. Nie jest jednak prawdą, że AI tylko odbiera pracę człowiekowi. Technologiczne bezrobocie ma swoją alternatywę. Jest nią tworzenie miejsc pracy w firmach, które będą właśnie twórcami sztucznej inteligencji. Szacuje się, że na każde 1000 stanowisk, które AI zabierze, będzie jednocześnie w stanie wygenerować 1280 nowych. Najbardziej optymistyczny scenariusz zakłada więc wzrost bezrobocia, ale wręcz jego spadek. Ta opcja dostępna będzie jednak tylko dla twórców AI. Krajom, które nie podejmą wyzwania pozostaje scenariusz pesymistyczny: odpływ miejsc pracy na rzecz krajów tworzących AI.

Cel dla Polski w budowaniu AI na pierwszą połowę lat 20-tych XXI wieku?

W świetle przedstawionych rozważań jako cel, który powinniśmy założyć zdaniem Ministerstwa Cyfryzacji jest bycie w top 20%-25% krajów budujących AI. Przy czym to, co jest mocno podkreślane to bycie wśród budujących, a nie tylko korzystających.

cytat z Założenia dla rozwoju AI w Polsce

Jest to cel ambitny, ale tożsamy z ogólnym potencjałem gospodarczym Polski. W praktyce oznacza to, że nasz rynek budowy AI musi do 2025 roku wzrosnąć przynajmniej 24-krotnie do poziomu ~8,3 mld zł przychodów z tworzenia AI. Oznacza to również, że do tego czasu w Polsce powinno funkcjonować około 720 firm budujących AI.

Autorzy zakładają, że cel jest trudny do osiągnięcia, aczkolwiek realny. Wymaga jednak zmiany podejścia do sztucznej inteligencji:

cytat z Założenia dla rozwoju AI w Polsce

Aby osiągnąć zakładany cel musimy do roku 2023 zainwestować ~9,5 mld zł w komercyjną budowę AI. Mówimy tutaj o środkach zainwestowanych a nie tylko dostępnych. Środki w aktualnych i przyszłych programach Unii Europejskiej (np. Horyzont 2020 czy Digital Europe) pokryją nie więcej niż 20% tych potrzeb. […] Kraje, które są liderami rozwoju sztucznej inteligencji i innowacyjności, opierają jego finansowanie nie na środkach centralnych lecz prywatnych – najczęściej w formie funduszy venture capital.

Źródło:

  1. Opisana skrótowo strategia rozwoju AI dla Polski, dane i wykresy pochodzą z dokumentu Ministerstwa Cyfryzacji: file:///C:/Users/User/Downloads/Za%C5%82o%C5%BCenia_do_strategii_AI_w_Polsce_-_raport%20(1).pdf
  2. O tym, jak rozwija się AI w polskich firmach przeczytasz także w artykule: Czym jest sztuczna inteligencja?